{"id":5942,"date":"2014-03-20T14:42:57","date_gmt":"2014-03-20T13:42:57","guid":{"rendered":"http:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/?p=5942"},"modified":"2014-04-01T00:03:34","modified_gmt":"2014-03-31T23:03:34","slug":"jak-to-bylo-kiedys","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/2014\/03\/jak-to-bylo-kiedys\/","title":{"rendered":"Jak to by\u0142o kiedy\u015b&#8230;"},"content":{"rendered":"<p><strong>DZIESI\u0118\u0106 PRZYKAZA\u0143 naszych prababci o porz\u0105dkach domowych<\/strong><\/p>\n<p><strong>1<\/strong> Zamiata\u0107 przy otwartym oknie.<\/p>\n<p><strong>2<\/strong> Nawet podczas du\u017cego mrozu otworzy\u0107 okno w sypialnym pokoju, podnie\u015b\u0107 ko\u0142dry i niech bodaj par\u0119 minut po\u015bciel si\u0119 przewietrzy; przed spaniem r\u00f3wnie\u017c przewietrzy\u0107 pok\u00f3j.<\/p>\n<p><strong>3<\/strong> Je\u017celi s\u0142u\u017c\u0105ca \u015bciele \u0142\u00f3\u017cka, uwa\u017ca\u0107 na to, by zawsze r\u0119ce mia\u0142a dobrze wymyte i fartuch czysty na sobie. Najlepiej, gdy jest do tego specjalny fartuch z r\u0119kawami, kt\u00f3ry powinien wisie\u0107 w pokoju.<\/p>\n<p><strong>4 <\/strong>Zamiata\u0107 ostro\u017cnie, nie podrzucaj\u0105c szczotk\u0105. Pod\u0142og\u0119 wytrze\u0107 suknem.<\/p>\n<p><strong>5<\/strong> Wyciera\u0107 kurze w p\u00f3\u0142 godziny po sprz\u0105tni\u0119ciu.<\/p>\n<p><strong>6 <\/strong>Po sprz\u0105tni\u0119ciu, szczotki na dworze lub korytarzu wykurzy\u0107, jako te\u017c i sukno i \u015bciereczk\u0119 od kurzu.<\/p>\n<p><strong>7<\/strong> Szczotki, miote\u0142ki, \u015bmietniczka, trzepaczka etc., powinny mie\u0107 dla siebie w\u0142a\u015bciwe miejsce.<\/p>\n<p><strong>8<\/strong> Od czasu do czasu szczotki od zamiatania powinny by\u0107 myte w ciep\u0142ej wodzie, do kt\u00f3rej si\u0119 dolewa par\u0119 kropel amoniaku.<\/p>\n<p><strong>9<\/strong> O ile pod\u0142ogi s\u0105 myte, powinno si\u0119 za ka\u017cdym razem \u015bcierk\u0119 dobrze wyp\u0142uka\u0107 i powiesi\u0107 na drabince lub sznurku, w przeciwnym razie \u015bcierka gnije.<\/p>\n<p><strong>10<\/strong> Raz na tydzie\u0144 powinno si\u0119 robi\u0107 generalny porz\u0105dek, dywany przetrzepa\u0107, pod\u0142ogi natrze\u0107 ma\u015bci\u0105 &#8211; wytrze\u0107 sukienkiem lub wyczy\u015bci\u0107 szczotkami, w kuchni wszystko zmy\u0107, pod\u0142og\u0119 wyszorowa\u0107 lub oczy\u015bci\u0107.<em> <\/em><\/p>\n<p><em>Wsp\u00f3\u0142czesna kuchnia domowa <\/em>Alina Gniewskowska; 1927<\/p>\n<p><strong>Jak prowadzi\u0107 dom<\/strong><\/p>\n<p>Ka\u017cda kochaj\u0105ca dom sw\u00f3j gospodyni, powinna dba\u0107 o to, aby wszystko potrzebne w domy by\u0142o. Ot\u00f3\u017c, co miesi\u0105c, po pierwszym, powinna Pani domu kupi\u0107 wszystko to, co przydatne jej b\u0119dzie na ca\u0142y miesi\u0105c: herbat\u0119, kaw\u0119, kakao, cukier, kasz\u0119, ry\u017c, m\u0105k\u0119, myd\u0142o itd.\u00a0 Od 19 lat jak prowadz\u0119 gospodarstwo, przekona\u0142am si\u0119, ile to czasu si\u0119 zaoszcz\u0119dzi, gdy si\u0119 wszystko odrazy kupi, a nie codzie\u0144 o byle bagatel\u0119 odrywa\u0107 siebie czy s\u0142u\u017cb\u0119 od roboty.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" title=\"Wi\u0119cej...\" alt=\"\" src=\"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/wp-includes\/js\/tinymce\/plugins\/wordpress\/img\/trans.gif\" \/><\/p>\n<p>Opr\u00f3cz tego powinno si\u0119 mie\u0107: pieprz t\u0142oczony, angielski, bobkowe li\u015bcie, majeranek, imbir, kminek, ga\u0142k\u0119 muszkata\u0142ow\u0105, such\u0105 bu\u0142k\u0119 do namoczenia, tart\u0105 bu\u0142k\u0119 w s\u0142oiku lub pude\u0142ku, puder z wanilij\u0105 w s\u0142oiku, sod\u0119 oczyszczon\u0105, sk\u00f3rki pomara\u0144czowe z cukrem, sma\u017cone, rodzynki,oliw\u0119 nicejsk\u0105: w og\u00f3le rzeczy niezb\u0119dne w \u017cyciu powszedniem. Czy\u017c to nie wielka oszcz\u0119dno\u015b\u0107 czasu, gdy si\u0119 wszystko ma gotowe? Podziwiam zawsze te domy, a znam i bardzo zamo\u017cne, gdzie w czasie najwi\u0119kszego po\u015bpiechu, s\u0142u\u017c\u0105ca odrywa si\u0119 od zaj\u0119cia i leci, by przynie\u015b\u0107 odrobin\u0119 bu\u0142ki tartej lub te\u017c pieprzu.<\/p>\n<p>O ile kto mo\u017ce, to niech ma zawsze w domu troch\u0119 wina bia\u0142ego, czerwonego, araku, sos Cabul i inne doprawy.<\/p>\n<p>Piwnica, wedle mo\u017cno\u015bci, zaopatrzona w niezb\u0119dne artyku\u0142y: w\u0119giel, w zagrodzie kartofle, w\u0142oszczyzna, kapusta, og\u00f3rki, pomidory, szczaw, koper suszony, g\u0142\u00f3wki \u015bwie\u017cej kapusty, jab\u0142ka, powid\u0142a, bor\u00f3wki, marynaty, kompoty, korniszony, grzybki marynowane itd.<\/p>\n<p>Nie zapomina\u0107 i o apteczce domowej, kt\u00f3ra odgrywa pewn\u0105 rol\u0119 w domu. Mo\u017cna mie\u0107 r\u00f3\u017cne \u015brodki lekarskie przez doktora spisane lub mie\u0107 te\u017c bodaj niezb\u0119dne: jodyn\u0119, wod\u0119 Burowa, wod\u0119 utlenion\u0105, kwas borny, wazelin\u0119, aspiryn\u0119, chin\u0119, terpentyn\u0119, spirytus &#8211; jako \u015brodek dezynfekcyjny &#8211; rumianek, kwiat lipowy, mi\u0119t\u0119, par\u0119 banda\u017cy, wat\u0119, ceratk\u0119, termometr, ba\u0144ki etc.<\/p>\n<p>Gdy si\u0119 ma dzieci, matka powinna mie\u0107 zapisane, na jakie choroby jej dziecko chorowa\u0142o i kiedy, w kt\u00f3rym roku mia\u0142o szczepion\u0105 osp\u0119. Ma to w razie choroby dziecka wielkie znaczenie i bardzo doktorowi u\u0142atwia post\u0119powanie przy leczeniu.<\/p>\n<p>Teraz male\u0144ka uwaga dla Pa\u0144, kt\u00f3re s\u0105 o tyle szcz\u0119\u015bliwe, \u017ce w dzisiejszych ci\u0119\u017ckich czasach maj\u0105 s\u0142u\u017c\u0105c\u0105. Pani powinna dba\u0107 o to, by s\u0142u\u017c\u0105ca mia\u0142a to, co jej si\u0119 nale\u017cy, stara\u0107 si\u0119 o to, \u017ceby mia\u0142a zaufanie do swej Pani, gdy\u017c to j\u0105 od wiele z\u0142ego mo\u017ce uchroni\u0107. Je\u015bli nie umie czyta\u0107, nauczy\u0107 j\u0105, wybiera\u0107 jej ksi\u0105\u017cki interesuj\u0105ce, z kt\u00f3rych b\u0119dzie mia\u0142a jaki po\u017cytek. Wyt\u0142umaczy\u0107 jej, \u017ce \u017cycie nie jest igraszk\u0105, \u017ce i ona jest do tego stworzon\u0105, by kiedy\u015b mie\u0107 swoje w\u0142asne domowe ognisko, \u017ce powinna si\u0119 nauczy\u0107 oszcz\u0119dno\u015bci, da\u0107 jej wskaz\u00f3wki i rady, jak zarobionym groszem obraca\u0107, radzi\u0107 jej, \u017ceby sobie po trochu sprawi\u0142a bielizn\u0119, a p\u00f3\u017aniej o &#8222;\u0142achach&#8221; my\u015bla\u0142a. Dba\u0107 o to, \u017ceby dziewczyna by\u0142a czyst\u0105, nie \u017ca\u0142owa\u0107 jej myd\u0142a do prania. Ka\u017cda Pani, dbaj\u0105c o sw\u00f3j dom, powinna mie\u0107 troch\u0119 bia\u0142ych fartuch\u00f3w dla s\u0142u\u017c\u0105cej z szelkami, z napier\u015bnikiem,ubranym haftem lub falbankami. Podaj\u0105c do sto\u0142u, dziewczyna powinna si\u0119 przeczesa\u0107 i na\u0142o\u017cy\u0107 fartuch, a tembardziej je\u017celi s\u0105 go\u015bcie. Bardzo cz\u0119sto widzia\u0142am, \u017ce Panie nie bardzo zwracaj\u0105 uwag\u0119 na swoje s\u0142u\u017c\u0105ce i nieraz w zamo\u017cnych domach s\u0142u\u017c\u0105ca wchodzi do pokoju, jak istny &#8222;t\u0142omok&#8221;; nie wie, jak si\u0119 podaje do sto\u0142u, palta poda\u0107 nie umie etc. Tego wszystkiego powinna j\u0105 Pani nauczy\u0107, a o ile tego nie umie, to wstyd tylko dla niedba\u0142ej Pani.<\/p>\n<p>A teraz par\u0119 rad dla Was, moje Panie kt\u00f3re nie mo\u017cecie mie\u0107 nikogo do pomocy, do grona tych, w\u0142a\u015bnie i ja si\u0119 teraz zaliczam od czasu mojego wyjazdu z K. Poniewa\u017c musimy spe\u0142nia\u0107 roboty takie,\u00a0 przy kt\u00f3rych nie tylko trzeba si\u0119 zabrudzi\u0107, ale i r\u0119ce zniszczy\u0107, podaj\u0119 par\u0119 przez siebie wypr\u00f3bowanych sposob\u00f3w:<\/p>\n<p>1\u00a0 Obieraj\u0105c kartofle, nala\u0107 je wod\u0105, sp\u0142uka\u0107 i dopiero p\u00f3\u017aniej je obiera\u0107, maczaj\u0105c r\u0119ce w wodzie.<\/p>\n<p>2\u00a0 Pal\u0105c w piecu, nak\u0142ada\u0107 stare r\u0119kawiczki, albo z braku tych\u017ce posmarowa\u0107 t\u0142uszczem, g\u0142\u00f3wnie ko\u0144ce palc\u00f3w i na zgi\u0119ciach. Kilkadziesi\u0105t gram\u00f3w w s\u0142oiczku starczy na par\u0119 miesi\u0119cy.<\/p>\n<p>3\u00a0 Naczynia my\u0107 &#8222;od r\u0119ki&#8221;, t.j. niech nie stoi d\u0142ugo, zaschni\u0119te trudniej si\u0119 myje. My\u0107 w gor\u0105cej wodzie, sp\u0142ukiwa\u0107 natychmiast pod kranem. uwa\u017ca\u0107 jednak\u017ce, by na pod\u0142og\u0119 nie rozlewa\u0107. Talerze ustawi\u0107 pionowo, talerz za talerzem w misce, w kt\u00f3rej si\u0119 my\u0142o, szklanki, fili\u017canki &#8211; do g\u00f3ry dnem na tacy i da\u0107 troch\u0119 przeschn\u0105\u0107, a w\u0142a\u015bciwie \u015bciec wodzie: oszcz\u0119dza si\u0119 przez to i \u015bcierek do talerzy i r\u0119cznik\u00f3w do szklanek.No\u017ce wymyte (trzonk\u00f3w nie zanurza\u0107 w gor\u0105cej wodzie), oczy\u015bci\u0107 korkiem z proszkiem, wymy\u0107, sp\u0142uka\u0107 i zaraz wytrze\u0107 do sucho\u015bci. Gotuj\u0105c na gazie, garnki si\u0119 nie brudz\u0105, o ile kto\u015b gotuje na blaszce, to garnk\u00f3w nie wpuszcza\u0107 w fajerk\u0119, w razie koniecznej potrzeby wstawienia garnka na w\u0119giel posmarowa\u0107 dno t\u0142uszczem, p\u00f3\u017aniej delikatnie wytrze\u0107 papierem, albo no\u017cem zeskroba\u0107, a nast\u0119pnie w gor\u0105cej wodzie umy\u0107 i do g\u00f3ry dnem przewr\u00f3ci\u0107.<\/p>\n<p>Sw\u0119du nie b\u0119dzie, o ile blacha, albo maszynka gazowa b\u0119d\u0105 codziennie wymyte.<\/p>\n<p>Przez czas, kiedy naczynie obsycha, oprz\u0105tn\u0105\u0107 kuchni\u0119, zamie\u015b\u0107 i wytrze\u0107 sukienkiem pod\u0142og\u0119. Radz\u0119 wszystkim mi\u0119\u0107 pod\u0142og\u0119 zaci\u0105gni\u0119t\u0105 farb\u0105, a p\u00f3\u017aniej ma\u015bci\u0105 i czy\u015bci\u0107 j\u0105 sukienkiem; jest to i czystsza i przyjemniejsza robota, jak szorowanie pod\u0142ogi. Po sko\u0144czonej pracy, r\u0119ce wymy\u0107 ciep\u0142\u0105 wod\u0105 i posmarowa\u0107 gliceryn\u0105.<\/p>\n<p><em>Wsp\u00f3\u0142czesna kuchnia domowa <\/em>Alina Gniewskowska; 1927<\/p>\n<p><strong>&#8222;Z\u0142ote rady<\/strong>&#8221;<\/p>\n<p><strong>Czyszczenie platerowanych przedmiot\u00f3w i srebra<\/strong><\/p>\n<p>Platerowane przedmioty\u00a0 czyszcz\u0105 si\u0119 na sucho kred\u0105 sproszkowan\u0105. Mo\u017cna te\u017c w\u00f3dk\u0105 lub amoniakiem, rozbi\u0107 kred\u0119 na g\u0119st\u0105 papk\u0119 i smarowa\u0107 ni\u0105 przedmioty, a nast\u0119pnie wyciera\u0107 do sucho\u015bci flanelk\u0105.<\/p>\n<p><strong>Czyszczenie srebra<\/strong><\/p>\n<p>1)\u00a0 Srebra mo\u017cna czy\u015bci\u0107 kred\u0105, jak platery; 2) rozpu\u015bci\u0107 \u0142ut kremortartari w gor\u0105cej wodzie, posypa\u0107 przedmioty otr\u0119bami, macza\u0107 p\u0142ynem g\u0105bk\u0119, my\u0107 ni\u0105 srebro, a potem wytrze\u0107 czyst\u0105 mi\u0119ksz\u0105 \u015bciereczk\u0105; 3) rozczyni\u0107 mocny \u0142ug z sody zwyczajnej i wody. Gdy zrebro pole\u017cy w tym \u0142ugu z p\u00f3\u0142 godziny, sp\u0142uka\u0107 w czystej wodzie i wyciera\u0107 miekkim ga\u0142gankiem. Tym sposobem srebro si\u0119 nie \u015bciera i matowienie nie chodzi.<\/p>\n<p><strong>Naczynia kuchenne<\/strong><\/p>\n<p>Najwi\u0119cej u\u017cywanem jest naczynie emaljowane i aluminjowe. Wobec obecnej dro\u017cyzny trudno jest zaopatrzy\u0107 swoje gospodarstwo we wszysto potrzebne. Ot\u00f3\u017c najlepiej trzyma\u0107 si\u0119 jakiego\u015b systemu: kupuj\u0105c, np. emaliowane naczynie, wybra\u0107 sobie pewien kolor i fason i dokupywa\u0107 zawsze tego\u017c kszata\u0142tu i koloru &#8211; czyli, \u017ce w rezyltacie otrzyma si\u0119 pewn\u0105 ca\u0142o\u015b\u0107. Dodanie prau aluminjowych rondli lub garnk\u00f3w nie razi, ale nie ma nic wstr\u0119tniejszego, gdy si\u0119 widzi w gospodarstwie mieszanin\u0119 i tak: zielone, niebieskie, popielate, bronzowe rondle, jest to i brzydkie i dowodzi niedba\u0142o\u015bci w gospodarstwie.<\/p>\n<p><strong>Mycie emaliowanego naczynia<\/strong><\/p>\n<p>Naczynie my\u0107 w gor\u0105cej wodzie, dodaj\u0105c troch\u0119 sody, dna szorowa\u0107 piaskiem, popio\u0142em lub proszkiem do no\u017cy.<\/p>\n<p><strong>Mycie aluminjowego naczynia<\/strong><\/p>\n<p>Naczynie my\u0107 w gor\u0105cej wodzie, szorowa\u0107 glin\u0105. Aluminjowego naczynia nie mo\u017cna czy\u015bci\u0107 popio\u0142em, sod\u0105, ani nawet myd\u0142em.<\/p>\n<p><strong>Czyszczenie imbryk\u00f3w<\/strong><\/p>\n<p>Imbryki pokryte kamieniemnape\u0142ni\u0107 wyp\u0142ukanemi obierkami z kartofli, nala\u0107 wod\u0105 i gotowa\u0107, p\u00f3ki osad nie odpadnie. Mo\u017cna u\u017cy\u0107 i rozcie\u0144czonego kwasu solnego.<\/p>\n<p><strong>Czyszczenie karafek<\/strong><\/p>\n<p>Karafki i butelki myj\u0105 si\u0119 doskonale skorupkami z jaj, obierzynami z kartofli lub kawa\u0142kami gazety.<\/p>\n<p><strong>Czyszczenie lakierowanych tac<\/strong><\/p>\n<p>Lakierowane tace myje si\u0119 g\u0105bk\u0105 umoczon\u0105 w ciep\u0142ej wodzie z myd\u0142em, a potem wyciera miekkim ga\u0142gankiem. Gdyby jeszcze by\u0142y brudne &#8211; posypa\u0107 m\u0105k\u0105 i wyciera\u0107 ga\u0142gankiem.<\/p>\n<p><strong>Ma\u015b\u0107 do od\u015bwie\u017cania mebli d\u0119bowych, orzechowych i mahoniowych<\/strong><\/p>\n<p>Rozpu\u015bci\u0107 w blaszanem pude\u0142eczku kilkadziesi\u0105t gram\u00f3w wosku, do odstawionego z ognia wosku dola\u0107 tak\u0105\u017c ilo\u015b\u0107 terpentyny oczyszczonej, &#8211; wymiesza\u0107 dobrze patykiem, wystudzi\u0107. Meble wyczyszczone z kurzu naciera\u0107 cieniutko przyrz\u0105dzon\u0105 mas\u0105 i wyciera\u0107 miekk\u0105 flanelk\u0105 lub sukienkiem a\u017c do nadania koloru.<\/p>\n<p><strong>Ma\u015b\u0107 do czyszczenia poliuretanowych mebli<\/strong><\/p>\n<p>60 gram\u00f3w oleju lnianego i 50 gram\u00f3w spirytusu nala\u0107 do butelki, zmiesza\u0107 i niech postoi przynajmniej dob\u0119. Po up\u0142ywie tego czasu jeszcze raz mocno zmiesza\u0107, macza\u0107 w tym p\u0142ynie flanelowy ga\u0142ganek i naciera\u0107 meble,poprzednio dobrze z kurzu wytarte.<\/p>\n<p><strong>Doskona\u0142a zaprawa do zwyczajnych mebli<\/strong><\/p>\n<p>Chc\u0105c prostym bia\u0142ym sprz\u0119tom nada\u0107 wygl\u0105d orzechowego lub d\u0119bowego drzewa, trzeba pewn\u0105 ilo\u015b\u0107 ochssteinu rozpu\u015bci\u0107 w ciep\u0142ej wodzie i otrzyman\u0105 w ten spos\u00f3w bejc\u0105 pendzlem zakolorowa\u0107 sprz\u0119ty, poprzednio dobrze wymyte i wysuszone. Proporcji okre\u015bli\u0107 nie mo\u017cna, gdy\u017c to zale\u017cy od tego, na jaki kolor chce si\u0119 przedmiot malowa\u0107. W razie gdyby by\u0142y za jasne, mo\u017cna jeszcze raz pendzlem zaci\u0105gn\u0105\u0107. Na drugi dzie\u0144 zaci\u0105gn\u0105\u0107 ma\u015bci\u0105, tak jak na od\u015bwie\u017cenie mebli d\u0119bowych (patz wy\u017cej). Gdy sprz\u0119t przeschnie, czy\u015bci\u0107 do glansu sukienkiem.<\/p>\n<p><strong>Mycie drzwi i okien<\/strong><\/p>\n<p>Przedmioty malowane olejn\u0105 farb\u0105 najlepiej si\u0119 myj\u0105 wod\u0105 z amoniakiem za pomoc\u0105 miekkiej \u015bciereczki lub szczoteczki, potem wyciera\u0107 do sucha.<\/p>\n<p><strong>Czyszczenie grzebieni i szczotek<\/strong><\/p>\n<p>Od czasu do czasu trzeba grzebienie i szczotki wymy\u0107 w nast\u0119puj\u0105cy spos\u00f3b. Na miednic\u0119, z szerokiem dnem nala\u0107 wody, do kt\u00f3rej dola\u0107 troch\u0119 amoniaku, anst\u0119pnie zanurzy\u0107 na kilka minut grzebienie i szczotki, bacz\u0105c by nie zamoczy\u0107 wierzchu szczotki, po kilku minutach par\u0119 razy wstrz\u0105sn\u0105\u0107 przedmiot &#8211; op\u0142uka\u0107 czyst\u0105 wod\u0105 i wysuszy\u0107 na s\u0142o\u0144cu.<\/p>\n<p><strong>\u015arodek na \u0142upie\u017c<\/strong><\/p>\n<p>Na pare dni przed umyciem gowy, watk\u0105 umaczan\u0105 w nafcie, natrze\u0107 sk\u00f3r\u0119 na g\u0142owie. Wyczesa\u0107 w\u0142osy g\u0119stym grzebieniem. Od nafty w\u0142osy wzmacniaj\u0105 si\u0119 bardzo. Radz\u0119 dzieciom raz na miesi\u0105c g\u0142\u00f3wki naft\u0105 naciera\u0107.<\/p>\n<p><strong>\u015arodki udelikatniaj\u0105ce sk\u00f3r\u0119 na r\u0119kach<\/strong><\/p>\n<p>1) 100 gram\u00f3w gliceryny, 50 gr. spirytusu i 50 gram\u00f3w amoniaku, par\u0119 kropel olejku bergamotowego, mo\u017cna wcisn\u0105\u0107 sok z cytryny &#8211; dobrze wymiesza\u0107 i tym p\u0142ynem smarowa\u0107 r\u0119ce na noc i rano. 2) 200 gram\u00f3w w\u00f3dki (albo wody kolo\u0144skiej), 20 gram\u00f3w benzoesu, 50 gram\u00f3w gliceryny, sok z cytryny, przecedzony przez mu\u015blin &#8211; dobrze wymiesza\u0107 i tym smarowa\u0107 r\u0119ce.<\/p>\n<p><strong>Ma\u015b\u0107 do r\u0105k<\/strong><\/p>\n<p>400 gram\u00f3w sad\u0142a wieprzowego nala\u0107 zimn\u0105 wod\u0105 i kilka razy zmieni\u0107. Przepu\u015bci\u0107 przez maszynk\u0119, stopi\u0107, a gdy si\u0119 dobrze rozpu\u015bci, zla\u0107 przez g\u0119ste sitko do rondla, do gor\u0105cego wsypa\u0107 20 gram\u00f3w kwiatu akacjowego, postwi\u0107 w zwykej temperaturze pokojowej. Nast\u0119pnie rozpu\u015bci\u0107 t\u0142uszcz, przecedzi\u0107 i w gor\u0105cy znowu wsypa\u0107 200 gr. akacji i znowu zostawi\u0107 w spokoju na\u00a0 kilkana\u015bcie godzin, &#8211; poczem rozpu\u015bci\u0107, przecedzi\u0107, miesza\u0107 od czasu do czasu, gdy skrzepnie, z\u0142o\u017cy\u0107 w s\u0142oiczki i przykry\u0107 woskowym papierem.<\/p>\n<p><strong>Pranie bielizny<\/strong><\/p>\n<p>Spos\u00f3b niniejszy dobry do stosowania tam, gdzie nie ma du\u017co s\u0142u\u017cby. Na noc namoczy\u0107 bielizn\u0119w nast\u0119puj\u0105cym roztworze. Na wiadro wody \u0142y\u017ck\u0119 terpentyny, \u0142y\u017ck\u0119 amoniaku i troch\u0119 rozpuszczonego myd\u0142a. W tym p\u0142ynie macza\u0107 bielizn\u0119 w wilij\u0119 prania i sk\u0142ada\u0107 do wanienki drewnianej. Macza\u0107 bielizn\u0119 w takim porz\u0105dku, by najbrudniejsza by\u0142a na spodzie i p\u0142yn pozost\u0142y z jej namoczenia zla\u0107 na ni\u0105. P\u00f3\u017aniej czy\u015bciejsz\u0105, a na sam wierzch najczystrz\u0105.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/wp-content\/uploads\/2009\/01\/jak-to-bylo-kiedys.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-thumbnail wp-image-3323\" alt=\"jak to bylo kiedys\" src=\"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/wp-content\/uploads\/2009\/01\/jak-to-bylo-kiedys-150x150.jpg\" width=\"150\" height=\"150\" \/><\/a>Rano pierze si\u0119 bielizn\u0119 w tym p\u0142ynie, nie dolewaj\u0105c wody. Pra\u0107 trzeba bardzo akuratnie, tak \u017ceby ka\u017cda plama by\u0142a sprana, nast\u0119pnie pierze si\u0119 w tym samym porz\u0105dku w wolnej wodzie, mydl\u0105c w razie, gdyby si\u0119 brud dostrzeg\u0142o. Bielizn\u0119 lekko namydli\u0107, wygotowa\u0107, sp\u0142uka\u0107 w ciep\u0142ej wodzie, na noc bielizn\u0119 z\u0142o\u017cy\u0107 do zimnej wody, na drugi dzie\u0144 post\u0119puje si\u0119 jak przy zwyk\u0142em praniu.<\/p>\n<p><strong>Wywabianie rdzy<\/strong><\/p>\n<p>Na kwarcie z zimn\u0105 wod\u0105 rozpostrze\u0107 bielizn\u0119tak, \u017ceby plama by\u0142a we \u015brodku, nasypa\u0107 troch\u0119 szczawikowej soli i tak na parze palcem trze\u0107, a\u017c zejdzie plama. Starannie to miejsce wyp\u0142uka\u0107 w letniej wodzie.<\/p>\n<p><em>Wsp\u00f3\u0142czesna kuchnia domowa <\/em>Alina Gniewskowska; 1927<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>DZIESI\u0118\u0106 PRZYKAZA\u0143 naszych prababci o porz\u0105dkach domowych 1 Zamiata\u0107 przy otwartym oknie. 2 Nawet podczas du\u017cego mrozu otworzy\u0107 okno w sypialnym pokoju, podnie\u015b\u0107 ko\u0142dry i niech bodaj par\u0119 minut po\u015bciel si\u0119 przewietrzy; przed spaniem r\u00f3wnie\u017c przewietrzy\u0107 pok\u00f3j. 3 Je\u017celi s\u0142u\u017c\u0105ca \u015bciele \u0142\u00f3\u017cka, uwa\u017ca\u0107 na to, by zawsze r\u0119ce mia\u0142a dobrze wymyte i fartuch czysty na [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":"","_wpscppro_dont_share_socialmedia":false,"_wpscppro_custom_social_share_image":0,"_facebook_share_type":"","_twitter_share_type":"","_linkedin_share_type":"","_pinterest_share_type":"","_linkedin_share_type_page":"","_instagram_share_type":"","_medium_share_type":"","_threads_share_type":"","_google_business_share_type":"","_selected_social_profile":[],"_wpsp_enable_custom_social_template":false,"_wpsp_social_scheduling":{"enabled":false,"datetime":null,"platforms":[],"status":"template_only","dateOption":"today","timeOption":"now","customDays":"","customHours":"","customDate":"","customTime":"","schedulingType":"absolute"},"_wpsp_active_default_template":true},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-5942","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-zrobisztosama","et-doesnt-have-format-content","et_post_format-et-post-format-standard"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5942","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5942"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5942\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5942"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5942"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5942"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}