{"id":6959,"date":"2017-04-12T10:33:53","date_gmt":"2017-04-12T09:33:53","guid":{"rendered":"http:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/?p=6959"},"modified":"2017-04-12T10:33:53","modified_gmt":"2017-04-12T09:33:53","slug":"jajko-wielkanocne-elementem-kultury","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/2017\/04\/jajko-wielkanocne-elementem-kultury\/","title":{"rendered":"Jajko wielkanocne elementem kultury"},"content":{"rendered":"<p>Jajka s\u0105 elementem znanym w kulturze od bardzo dawna. Niemal\u017ce ka\u017cda narodowo\u015b\u0107 uwa\u017ca jajko za pewien symbol. Jajko jest przede wszystkim znakiem nowego \u017cycia, kt\u00f3re si\u0119 odradza. Tak w wi\u0119kszo\u015bci jest interpretowane w kulturze. Jajko jako symbol \u015awi\u0105t Wielkanocnych mo\u017ce by\u0107 ozdob\u0105, dekoracj\u0105 sto\u0142u, g\u0142\u00f3wn\u0105 potraw\u0105, a nawet \u015bwietn\u0105 zabaw\u0105.<!--more--><\/p>\n<h2>Jajko \u2013 dekoracja<\/h2>\n<p>\u00a0\u00a0 Ju\u017c w staro\u017cytno\u015bci jajka by\u0142y dekorowane i wykorzystywane jako ozdoba wn\u0119trz, najstarsze z nich maj\u0105 a\u017c pi\u0119\u0107 tysi\u0119cy lat. Chi\u0144czycy obdarowywali si\u0119 udekorowanymi jajkami\u00a0 wraz z nadej\u015bciem wiosny. Skarabeusze oraz dwie ludzkie postacie zdobi\u0142y jajka staro\u017cytnych Egipcjan. W Kairze modne by\u0142y wizerunki s\u0142awnych m\u0119\u017cczyzn. Natomiast w Sudanie umieszczano na jajkach cytaty z Koranu. W Chinach natomiast wykonywano misterne zdobienia, przedstawiaj\u0105ce miniaturowe kwiaty kwitn\u0105cej wi\u015bni, ptaki lub chryzantemy. Dzi\u0119ki temu, jajko jako symbol \u015awi\u0105t Wielkanocnych znane jest nam do dzi\u015b. W Polsce najstarsze pisanki znane s\u0105 nam ju\u017c z dziesi\u0105tego wieku. Zosta\u0142y one odnalezione przez archeolog\u00f3w w Ostr\u00f3wku, gdzie znajdowa\u0142y si\u0119 pozosta\u0142o\u015bci grodu s\u0142owia\u0144skiego. Wz\u00f3r, kt\u00f3ry na nich widnia\u0142 wykonywany by\u0142 roztopionym woskiem. Nast\u0119pnie jaja te wk\u0142adano do wody z \u0142upinami cebuli oraz ochry \u2013 to nadawa\u0142o im brunatno czerwony odcie\u0144.<\/p>\n<h2>Religia<\/h2>\n<p>\u00a0\u00a0 W kulturze chrze\u015bcija\u0144skiej, jajko w Niedziel\u0119 Wielkanocn\u0105 sk\u0142adano przy grobach, w formie pisanek. Tradycja ta znana jest r\u00f3wnie\u017c w wierze prawos\u0142awnej. Na Bia\u0142orusi obrz\u0119d ten nosi nazw\u0119 Radaunica, przypada na wtorek po drugiej niedzieli wielkanocnej. W Judaizmie jajko r\u00f3wnie\u017c odgrywa znacz\u0105c\u0105 rol\u0119. Razem ze specjalnym rodzajem precli, s\u0105 one przypomnieniem o ci\u0105g\u0142ym trwaniu oraz o cykliczno\u015bci \u017cycia. Jajka podawane s\u0105 r\u00f3wnie\u017c na \u017cydowskich stypach. S\u0105 r\u00f3wnie\u017c symbolem nadziei, kt\u00f3rej nie nale\u017cy zatraca\u0107.<\/p>\n<h2>Malarstwo<\/h2>\n<p>\u00a0\u00a0 <a href=\"http:\/\/www.bbhomeonline.pl\/Jajko-jako-symbol-wielkanocnych-swiat-news-pol-1491386000.html\" rel=\"follow\">Jajko jako symbol \u015bwi\u0105t Wielkanocnych<\/a> znane jest tak\u017ce w sztukach plastycznych. Motyw jajka widoczny jest u Salvadora Dali, ale r\u00f3wnie\u017c u Witkiewicza oraz Mikulskiego. Tak\u017ce Rumunki rze\u017abiarz \u2013 Konstanty Brancusi, wykorzystuje jajka w swoim pracach. Fasada wykonana przez Salvadora Dali w muzeum Figures znajduj\u0105cym si\u0119 na p\u00f3\u0142noc Katalonii, jest zako\u0144czona attyk\u0105, kt\u00f3ra przybiera form\u0119 jajka. Jajko widnieje r\u00f3wnie\u017c na obrazach Boscha, a\u00a0 tak\u017ce renesansowego malarza \u2013 Pietera Breughla. Znane jest r\u00f3wnie\u017c powiedzenie malarzom \u2013 jajecznica ze szczypiorkiem, co oznacza pstrokate barw wykorzystane na p\u0142\u00f3tnie.<\/p>\n<h2>Jajka a kultura masowa<\/h2>\n<p>\u00a0\u00a0 Jajko jako symbol \u015awi\u0105t Wielkanocnych jest nam dobrze znane, jednak kultura popularna i masowa tak\u017ce przechwyci\u0142a ten motyw. Cz\u0119sto, jajko poza pomidorem oraz papierem toaletowym, jest oznak\u0105 niezadowolenia i krytyki. Wielu artyst\u00f3w, czy niechlubnych polityk\u00f3w zosta\u0142o nimi obrzuconych. Jednak wiele zdobionych jaj jest r\u00f3wnie\u017c interesuj\u0105cym pomys\u0142em na kolekcjonerstwo. Najwi\u0119kszym jajem kurzym na \u015bwiecie uznane zosta\u0142o te z\u0142o\u017cone na bia\u0142oruskiej farmie. Wa\u017cy\u0142o sto sze\u015b\u0107dziesi\u0105t gram\u00f3w. Tam z\u0142o\u017cone zosta\u0142o tak\u017ce najmniejsze jajko, wa\u017c\u0105ce zaledwie pi\u0119tna\u015bcie gram\u00f3w.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jajka s\u0105 elementem znanym w kulturze od bardzo dawna. Niemal\u017ce ka\u017cda narodowo\u015b\u0107 uwa\u017ca jajko za pewien symbol. Jajko jest przede wszystkim znakiem nowego \u017cycia, kt\u00f3re si\u0119 odradza. Tak w wi\u0119kszo\u015bci jest interpretowane w kulturze. Jajko jako symbol \u015awi\u0105t Wielkanocnych mo\u017ce by\u0107 ozdob\u0105, dekoracj\u0105 sto\u0142u, g\u0142\u00f3wn\u0105 potraw\u0105, a nawet \u015bwietn\u0105 zabaw\u0105.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":6960,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":"","_wpscppro_dont_share_socialmedia":false,"_wpscppro_custom_social_share_image":0,"_facebook_share_type":"","_twitter_share_type":"","_linkedin_share_type":"","_pinterest_share_type":"","_linkedin_share_type_page":"","_instagram_share_type":"","_medium_share_type":"","_threads_share_type":"","_google_business_share_type":"","_selected_social_profile":[],"_wpsp_enable_custom_social_template":false,"_wpsp_social_scheduling":{"enabled":false,"datetime":null,"platforms":[],"status":"template_only","dateOption":"today","timeOption":"now","customDays":"","customHours":"","customDate":"","customTime":"","schedulingType":"absolute"},"_wpsp_active_default_template":true},"categories":[2899],"tags":[],"class_list":["post-6959","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ciekawostki","et-has-post-format-content","et_post_format-et-post-format-standard"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6959","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6959"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6959\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6960"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6959"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6959"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jestempaniadomu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6959"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}